Uznanie ojcostwa, gdy rodzice są w związku nieformalnym

Uznanie ojcostwa
 
Uznanie dziecka to jedno z praw, a nie obowiązków ojca. Dochodzi do niego zwykle w sposób automatyczny, gdy dziecko urodziło się w trakcie trwania małżeństwa lub w ciągu 300 dni od jego ustania, unieważnienia lub sądowego orzeczenia o separacji między małżonkami.

A co robić w sytuacji, gdy rodzice pozostają w związku nieformalnym? W jaki sposób można uznać dziecko i stać się jego prawnym opiekunem?

.

.

Dwa sposoby na ustalenie ojcostwa

 
Polskie prawo pozwala ustalić ojcostwo w przypadku dziecka, którego rodzice nie są małżeństwem na dwa sposoby – sądownie oraz poprzez dobrowolne uznanie ojcostwa.
 

  • Sądowne ustalenie ojcostwa

Wymaga złożenia wniosku we właściwym ze względu na miejsce zamieszkania Sądzie Rejonowym. Taki wniosek może złożyć potencjalny ojciec dziecka, matka, prokurator lub zainteresowane procedurą dziecko, które ukończyło 18 rok życia. Rozwiązane to jest zalecane w przypadkach, gdy mężczyzna uznany przez prawo za ojca nie jest biologicznie spokrewniony z dzieckiem (np. gdy w trakcie trwania procesu rozwodowego lub tuz po jego zakończeniu kobieta rodzi dziecko innego mężczyzny),  w sytuacji kiedy jedno z partnerów nie zgadza się na dobrowolne uznanie dziecka lub występują inne przeszkody natury prawnej, np. brak orzeczenia sądu o zaprzeczeniu ojcostwa przez innego mężczyznę. Więcej informacji na temat sądowego ustalania ojcostwa znajdziesz tu…
 

  • Uznanie ojcostwa

Nie wymaga uruchamiania procedury sądowej. Polega ono na dobrowolnym i zgodnym oświadczeniu obojga rodziców przed kierownikiem Urzędu Stanu Cywilnego, przed sądem opiekuńczym, a za granicą również przed polskim konsulem lub osobą wyznaczoną do wykonywania funkcji konsula pod warunkiem, że jedno z rodziców ma obywatelstwo polskie.  W szczególnych przypadkach (zagrożenie życia ojca lub matki) takie oświadczenie można złożyć przed notariuszem, wójtem (burmistrzem, prezydentem miasta), starostą, marszałkiem województwa, sekretarzem powiatu albo gminy.

.

Kiedy można uznać ojcostwo?

 
Uznać ojcostwo można już w trakcie ciąży. Zwykle jednak do uznania dziecka dochodzi po jego urodzeniu. Polskie prawo pozwala uznać ojcostwo w dowolnym momencie życia dziecka, zanim jednak nie ukończy ono 18 roku życia.
Pamiętaj! Uznanie ojcostwa nie może nastąpić, jeżeli w sądzie toczy się sprawa o ustalenie ojcostwa.
Kiedy moje oświadczenie o uznaniu ojcostwa będzie nieskuteczne?
 
Uznanie ojcostwa będzie nieskuteczne tylko  wyłącznie w  dwóch przypadkach, gdy:
 

  • w ciągu 3. miesięcy od dnia złożenia oświadczenia przez mężczyznę, matka dziecka nie potwierdzi jego deklaracji
  • jeśli podczas odbierania oświadczenia przez urzędnika lub sporządzania właściwego protokołu nie zostały dopełnione jakieś procedury, np. brakuje pieczęci lub podpisów jednej ze stron.
.

Jakie korzyści  przynosi uznanie ojcostwa w związku nieformalnym?

 
Jeśli nie zachodzą żadne dodatkowe okoliczności i przeszkody uniemożliwiające uznanie dziecka wówczas oświadczenie złożone w Urzędzie Stanu Cywilnego jest najlepszym rozwiązaniem. Stosując tego typu procedurę unika się bowiem długotrwałego postępowania sądowego i kosztów z tym związanych.
 

Dowiedz się więcej:

Materiał opracowany na podstawie: USTAWA z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy z późn. zm. Stan prawny na: listopad 2015 r.